Zapalenie ucha = antybiotyk? (r)

Mgr farm. Magdalena Skarżyńska – specjalista farmacji aptecznej, Instytut Narządów Zmysłów, Kajetany

W listopadzie obchodziliśmy Europejski Dzień Wiedzy o Antybiotykach. Antybiotyki są grupą leków, o które powinniśmy w szczególności dbać, czyli nie przyjmować ich, jeśli nie ma takiej konieczności. Czy w przypadku zapalenia ucha antybiotyki są zawsze konieczne?

Zapalenie ucha – pierwsze objawy

Charakterystycznym objawem ostrego zapalenia ucha środkowego jest ból, jednakże nie zawsze musi występować u wszystkich chorych. Ból ten może mieć charakter ostry, tętniący, często pojawia się w nocy. Może mu towarzyszyć uczucie pełności w uchu oraz upośledzenie słuchu. Gorączka może, ale nie musi występować i ma to miejsce głównie u małych dzieci. Jeśli wystąpi, to należy oczywiście podać standardowo stosowane leki przeciwgorączkowe i przeciwbólowe, dostępne w aptekach bez recepty.

Co zrobić, kiedy wystąpią objawy?
W pierwszej kolejności należy się zgłosić do lekarza, który przeprowadzi badanie otoskopowe, czyli takie, które pozwala na wizualną ocenę wnętrza ucha pacjenta. Można je wykonać m.in. w Warmińsko-Mazurskim Centrum Słuchu i Mowy Medincus w Olsztynie.
Po tym badaniu doświadczony lekarz może dokładnie stwierdzić, czy wystarczy leczenie przeciwbólowe, przeciwgorączkowe lub inne, czy konieczne jest podanie antybiotyku. Zwykle zalecany czas obserwacji to 24 – 48 godzin od wystąpienia pierwszych objawów. Jeśli stan chorego nie poprawi się, to z pewnością lekarz zaleci antybiotykoterapię.
Standardowo podanie antybiotyku zaleca się m.in. dzieciom poniżej 6. miesiąca życia, u pacjentów z wyciekiem z ucha i u dzieci poniżej 2. roku życia, jeśli rozpoznano u nich zapalenie obydwu uszu. Badania potwierdzają, że w wielu przypadkach możliwe jest niestosowanie antybiotyków, ale musi się to odbywać pod ścisłą kontrolą lekarza i zgodnie z jego zaleceniami. Po zakończonym leczeniu wskazana jest ponowna kontrola u specjalisty w celu oceny stanu ucha oraz standardowo przeprowadzenie badania słuchu. Jest to niezwykle ważne, aby lekarz mógł stwierdzić, czy leczenie zostało zakończone i czy pacjent wrócił do zdrowia. Pamiętajmy, by antybiotyki stosować ściśle według zaleceń i nigdy nie przyjmować ich bez wyraźnego wskazania lekarza.