550 lat Warmii z Polską

19 października 1466 roku, po wojnie 13-letniej podpisano drugi pokój toruński. Na jego mocy Królestwo Polskie odzyskało od Krzyżaków Pomorze Gdańskie, Ziemię Chełmińską i Michałowską oraz przyłączyło Warmię i Powiśle z Żuławami oraz Warmię z diecezją warmińską przyłączyło pod zwierzchnictwo króla polskiego. W środę przypomniano historyczne wydarzenia.

Przed południem w Seminarium Duchownym Metropolii Warmińskiej w Redykajnach odbyły się obchody „Iubilaeum Warmiae et Bibliothecae” pod honorowym patronatem Metropolity Warmińskiego arcybiskupa Józefa Górzyńskiego oraz Prezydenta Olsztyna Piotra Grzymowicza. W ten sposób nawiązano do 550. rocznicy przyłączenia Warmii do Polski i 450. rocznicy założenia biblioteki „Hosianum”. Powstała ona w 1565 r. w Braniewie, a po 1945 r. została przeniesiona do Olsztyna. Ta dostojna placówka swoją historią wpisuje się w dzieło kształtowania kultury regionu. W jej zbiorach jest około ćwierć miliona wolumenów, w tym ponad 300 inkunabułów oraz 7,5 tys. starodruków. Część pozycji zostało odrestaurowanych dzięki dofinansowaniu samorządu Olsztyna. Do cennych zbiorów należą: oprawa najstarszego inkunabułu (1472 r.), złocony superekslibris biskupa Marcina Kromera z XVI w. oraz mapa naszej części Europy z Kosmografii Ptolemeusza (1486 r.) i mapa Islandii z atlasu Abrahama Orteliusa (1592 r.). Wśród najcenniejszych dzieł można wymienić ponadto Brewiarz Mikołaja Kopernika (1494 r.). W XV-wiecznych księgach z dziedziny prawa kanonicznego, teologii i filozofii odkryto notatki wybitnego astronoma, które na przełomie XV i XVI wieku sporządzał jako doktorant prawa kanonicznego. Odręczne uwagi pozwalały mu na lepsze zrozumienie łacińskiego tekstu.
Na jubileuszowe uroczystości złożyła się sesja popularno-naukowa z referatami dotyczącymi pradziejów Warmii oraz wystawa cymeliów Biblioteki „Hosianum”. Atrakcją była możliwość zobaczenia, w jaki sposób kiedyś drukowano książki. Zaprezentowali to drukarze z drukarni Hakus, wykorzystując czynne maszyny drukarskie z XVI wieku.

Po południu Katolickie Stowarzyszenie „Civitas Christiana” zorganizowało okolicznościowe spotkanie w 550. rocznicę przyłączenia Warmii do Polski. O kulisach tego historycznego wydarzenia opowiedział dr Jerzy Kiełbik z Ośrodka Badań Naukowych im. W. Kętrzyńskiego.

W tym samym czasie Filharmonia Warmińsko-Mazurska im. Feliksa Nowowiejskiego oraz Warmińsko-Mazurski Oddział Polskiego Związku Chórów i Orkiestr zaprosili na koncert „W Hołdzie Polskiej Warmii”. W programie było Pop Oratorium „Miłosierdzie Boże” pod dyrekcją kompozytora Zbigniewa Małkowicza oraz Impresje ludowe. „Suita Warmińska” z zespołem Pieśni i Tańca Kortowo oraz Chórem im. prof. W. Wawrzyczka pod dyrekcją Bogusława Palińskiego.

Mirosław Rogalski

naszat